Handelinrichtingen HSM

De handels


Diverse handels op het toestel van post T te Hoorn Tramstation.
(Foto J. Notenboom)



Bij het HSM toestel zijn er de volgende type handels:
Bij dit type handels staan de handels omhoog in de normale stand.
Handels hadden vroeger gegoten bronzen opschriftplaatjes waarbij ook de tekst gegoten was. Het uiterlijk was blanke rand, zwarte achtergrond en blanke opschriften.

Het wisselhandel


Een wisselhandel is herkenbaar aan het rode plaatje waaraan een zegel zit tegen openrijden.
(Foto J. Notenboom)



Een wisselhandel is een speciaal handel. Het bestaat uit twee delen: de schijf en de handelsteel. Wanneer men het handel wil bedienen, zal door het indrukken van het arrêt (benaming voor het platte handvat) het handel één geheel worden. Dit is gemaakt voor als het wissel niet in de correcte stand ligt en het dus naar de goede stand zal worden gebracht door het wiel en flens van de trein. Het handel moet in zo’n situatie binnen kunnen bewegen anders zou alles kapot gaan. De schijf zal draaien, maar de handelsteel blijft in zijn positie.
Het wissel is dan “door de rooie”.
Normaal zit er een rood plaatje naast de handesteel. Wanner het wissel wordt open gereden zal de zegel breken en het plaatje weg springen.


Een wisselhandel bestaat uit twee delen welke pas gekoppeld worden als het handel wordt ingeknepen. Bij openrijden draait de schijf en blijft het handel staan. Uiteraard breekt er een zegel.
(Foto J. Notenboom)




Dit is een hulphandel. Dit kan op de schijf van het wisselhandel worden gezet om de schijf in de juiste positie te krijgen. (terug te stellen)
(Foto J. Notenboom)



Verder is er een mogelijkheid om wisselhandels te koppelen met de linialenkast door twee pennen die het handel vastzetten. Verder kon een wisselhandel twee kleuren hebben. Groen voor linksleidende stand en wit voor rechtsleidende stand. Het opschrifplaatje is wit met zwarte tekst.
Het wisselhandel werd ook gebruikt voor het bedienen van een ontsporingstong (half wissel dat ervoor zorgt dat de wagens ontsporen).


Het seinhandel


Diverse seinhandels. De paarse is van een rangeerseinpaal.
(Foto J. Notenboom)



Een seinhandel wordt gebruikt voor het bedienen van:
Het seinhandel is het meest ingewikkelde handel wat N.S. had. Dit handel is dan wel één geheel maar had in enkele gevallen aan de achterzijde een mechanisme zitten wat er voor zorgt dat na toestemming via de linealenkast het handel maar één keer op en neer kan worden bewogen. Dit noemt men ook wel de eenmalige bediening.
Dit handel week een beetje af door de aanwezigheid van vertanding op het rondsel.
Een seinhandel kan ook de mogelijkheid hebben om iets te schakelen. Dit gebeurde door middel van een handelcontact.
Seinhandels waren "in de stand stop" rood en "uit de stand stop" wit geschilderd met een rood opschriftplaatje met witte letters. Rangeerseinpalen hadden paarse handels bij in de stand stop" Voorseinhandels waren groen bij "in de stand stop verwacht".

    

Links: Het witte handel, welke van een sein uit de stand stop is, heeft de vertanding van een eenmalige bediening. Tevens is de inkeping voor het handelcontact zichtbaar op de andere handels. Rechts: Een enkel en dubel handelcontact onder het handel.
(Foto's J. Notenboom)




Het grendelhandel HSM


Een grendelhandel is herkenbaar aan het blauwe rondsel.
(Foto J. Notenboom)



Het grendelhandel is de eenvoudigste handel dat er was bij N.S.. Het heeft alleen een steel met een schijf dat samen één geheel vormen. Verder is het gekoppeld met de linealenkast.
Het grendelhandel werd ook nog gebruikt voor het bedienen van een stop-ontspoorblok. Bij seinen welke geen bijzondere koppeling hadden zoals rangeerseinen kon ook een grendelhandel worden gebruikt.
Grendelhandels waren in de normale stand blauw geschilderd en wit in de gegrendelde stand. Ze waren voorzien van een blauw of groen opschriftplaatje.

Het overweghandel


Twee overwegboomhandels.
(Foto J. Notenboom)



Het overwegboomhandel heeft enkele kenmerken: Normale stand is handel wit en in de gesloten stand rood. Opschriftplaatjes waren geel met zwarte tekst. Verder kon een overwegboomhandel voorzien zijn van een handelcontact indien er geen aparte trekker was voor de knipperlichten.
Handels met een handelcontact konden ook gebruikt worden als seinhandel.


Terug naar Home terug naar Uitleg